14
januari 2005.- Vandaag, na een reis van zeven jaar door het zonnestelsel aan
boord van het Cassini-ruimtevaartuig, is ESA's Huygens-sonde met succes
afgedaald door de atmosfeer van Titan, de grootste maan van Saturnus en
veilig geland op het oppervlak. De eerste wetenschappelijke gegevens zijn
vanmiddag om 17:19 doorgekomen in het Europese vluchtleidingscentrum (European
Space Operations Centre - ESOC) in het Duitse Darmstadt. Huygens is de
eerste poging van de mens om een sonde naar een andere wereld te sturen die
zo ver weg ligt in het zonne-stelsel. "Het is een geweldig resultaat voor
Europa en haar Amerikaanse partners in deze ambitieuze internationale
onderzoeksmissie naar Saturnus," zei Jean-Jaques Dordain, ESA's Director
General.
Op 25 december werd Huygens losgekoppeld van het moederschip Cassini, waarna
de sonde na twintig dagen en een reis van 4 miljoen km de buitenste
atmosfeer van Titan bereikte. De afdaling door het dikke wolkendek van de
maan begon om 11:13 uur op een hoogte van 1270 kilometer. Binnen drie
minuten nam de snelheid van Huygens af van 18.000 tot 1400 km per uur.
Daarna zorgde een aantal parachutes achtereenvolgens voor een verdere
vertraging tot minder dan 300 km per uur. Op een hoogte van ongeveer 160
kilometer werden de wetenschappelijke instrumenten van de sonde blootgesteld
aan de atmosfeer van Titan. Op onge-veer 120 kilometer werd de hoofdparachute
vervan-gen door een kleinere voor het laatste deel van de afdaling en de
landing, die om 13:34 uur werd verwacht. Voorlopige data duidt erop dat de
sonde veilig is geland, vermoedelijk op een vast oppervlak.
De sonde zond vier minuten na het begin van de afdaling de eerste gegevens
door naar Cassini en bleef vervolgens informatie sturen zolang als Cassini
boven zich boven Titan's horizon bevond. De zekerheid dat het Huygens goed
verging kwam reeds om 11:25 CET, toen de Green Bank radio-telescoop in West Virginia, VS, een zwak maar zeker van de sonde komend signaal opving.
Radiotelescopen op aarde bleven ruim na de ver-wachte levensduur van Huygens
signalen ontvan-gen. Data afkomstig van Huygens, ontvangen en doorgestuurd
door Cassini, werd ontvangen door NASA's Deep Space Network en onmiddelijk
doorgegeven aan ESOC, waar de wetenschap-pelijke analyse op dit moment wordt
gedaan.
"In het stelsel van Saturnus hebben we ons altijd al op Titan gericht. Het
was heel belangrijk om met een sonde gegevens over de situatie ter plekke te
verzamelen. Het is een fascinerende wereld en we zien dan ook reikhalzend
uit naar de wetenschap-pelijke resultaten," aldus professor David Southwood,
directeur van ESA's wetenschappelijk programma.
"Alle Huygenswetenschappers wanen zich in de zevende hemel. Het lange
wachten is de moeite waard geweest," zegt dr. Jean-Pierre Lebreton, die
namens ESA leiding geeft aan de Huygensmissie. Verwacht wordt dat Huygens
de eerste directe, gedetailleerde gegevens over de chemische samen-stelling
van Titans atmosfeer en de eerste foto's van het verborgen oppervlak zal
opleveren, evenals een uitvoerig 'weerbericht'. Een van de belangrijkste
redenen waarom we Huygens naar Titan hebben gestuurd, is dat de atmosfeer -
die vooral stikstof bevat en rijk is aan methaan - en het oppervlak qua
chemische samenstelling wellicht veel lijken op de jonge aarde. Samen met de
waarnemingen van Cassini zal Huygens een ongekende kijk bieden op deze
geheimzinnige maan van Saturnus.
"De afdaling naar Titan was een kans die zich maar eens in een mensenleven
voordoet. Het resultaat van vandaag bewijst dat we de juiste keuze hebben
gemaakt door dit onderdeel aan onze Europese partners toe te vertrouwen,"
aldus Alphonse Diaz, NASA Associate Administrator of Science. De missie van
Cassini-Huygens is een samenwer-kingsverband tussen NASA, ESA en ASI, de
Italiaanse ruimtevaartorganisatie. Het Jet Propulsion Laboratory (JPL), een
divisie van het California Institute of Technology in Pasadena, geeft
leiding aan de missie voor NASA’s in Washington gevestigde Office of Space
Science. JPL heeft de Cassini-orbiter ontworpen, ontwikkeld en vervaardigd.
"Het teamwerk van wetenschappers, bedrijven en instellingen in Europa en de
VS is buitengewoon geweest en ligt aan de basis van het geweldige succes van
vandaag," besluit Jean-Jacques Dordain, ESA’s directeur-generaal. 14 januari 2005
U
luistert naar Radio 2
Hoofdcontrolekamer ESOC in Darmstadt
Expeditieresultaat
wordt met
groot enthousiasme
ontvangen
Titan lijkt op de aarde, zoals die er vier miljard jaar
geleden uitzag. De oranje dampkring bestaat uit stikstof, methaan (aardgas)
en een smogdeken van andere koolwaterstoffen. Huygens gaat op zoek naar de
chemische reacties waardoor op aarde het leven is ontstaan. Wetenschappers
zullen nog jaren nodig hebben om de metingen te analyseren, maar nu al lijkt
de missie een groot suc-ces. 'Dit is een historische gebeurtenis', zei
directeur David Southwood van ESA in Darmstadt.
Tijdens de afdaling naar Titan heeft de sonde prachtige opnamen gemaakt.
Op de afbeelding hiernaast zijn duidelijk de structuren van de grote soep te
zien in een delta-achtig gebied. Zo moet de aarde er ongeveer vier tot vijf
miljard geleden hebben uitgezien.
Maar ook de opnamen van het oppervlak van Titan zelf maakt veel
enthousiasme los.
De
foto links is gemaakt na de landing en laat de onmiddellijke omgeving van de
sonde zien, die met stenen bezaaid is.
Op
de afbeelding hiernaast is door de ESA-deskundigen aangegeven hoe groot de
stenen zijn die op nog geen meter van de sonde te zien zijn.
Huygens op Titan geland
Op
de afbeelding hiernaast is door de ESA-deskundigen aangegeven hoe groot de
stenen zijn die op nog geen meter van de sonde te zien zijn.