Het Republikeins Genootschap doet weer van zich
spreken en kwam onlangs met drie modellen voor een republiek voor het geval
de monarchie in de prullenbak wordt gedaan. Wat mij betreft liever vandaag
dan morgen. Maar alle drie modellen zijn nog slechter dan wat we nu hebben.
In het eerste model is een apart staatshoofd uitgesloten. De premier, die dat defacto is, krijgt problemen want hij is politieke leider van een partij.
Model twee verschaft ons een staatshoofd zoals dat er nu is, maar dan
gekozen door het parlement. Een staatsvorm waarbij het staatshoofd
onderworpen is aan de willekeur van de parlementaire humeur. Elke nieuwe
meerderheid levert een nieuw staatshoofd. Is dat het Italiaanse
voorland dat het Republikeins Genootschap voor ogen staat?
Het derde staatsrechtelijk model schaft de verantwoor-ding van het
staatshoofd aan het parlement, via de ministeriële verantwoording af. Het
afschaffen van de in een democratie zo noodzakelijke controle is een stap
terug. Het Genootschap moet zijn huiswerk maar eens overdoen. 16 september
2004
U
luistert naar Radio 2
Republikeins Genootschap
toont zijn brevet van onver-mogen
'Monarchie' betekent alleenheerschap-pij.
Zoiets is het Republikeins Genoot-schap toch ook, als je slechts op
uitno-diging van de verlichte geest Pierre Vinken, voorzitter van dit
illuster 150 leden tellende gezelschap, lid van mag worden.
Je vraagt je af wat dat voor lidmaten zijn, die kennelijk geen enkele prijs
stellen op een democratische structuur van de eigen organisatie, maar wel
een nieuwe staatsvorm voor u en mij wil bedenken. Bedankt Raoul Heertje,
Femke Halsema, Theo van Gogh, Jan Mulder, Charles Huijskens, Pieter Lakeman,
Maarten 't Hart, Henk West-broek, Ellen ten Damme en vele anderen.
